સંકષ્ટી ચતુર્થી (૫૦૪૨)
Pune માં સચોટ પંચાંગ સમય અનુસાર
વ્રતનું મહત્વ અને માહિતી
संकष्टी चतुर्थी हे भगवान गणेशाचे व्रत असून दर महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील चतुर्थीला केले जाते. संकष्टी म्हणजे संकटांचे निवारण करणारी. विघ्नहर्ता गणपतीच्या कृपेने जीवनातील सर्व अडचणी, संकटे आणि अडथळे दूर व्हावेत यासाठी भाविक हे व्रत करतात. या व्रताचे मुख्य वैशिष्ट्य म्हणजे संध्याकाळी चंद्रोदयानंतर चंद्राची पूजा करून आणि अर्घ्य देऊनच उपवास सोडला जातो.
संकष्टी चतुर्थीचा उपवास चंद्रोदयापर्यंत चालतो. सकाळी नियमित पूजा करावी. मुख्य विधी आणि उपवास सोडण्याची वेळ ही चंद्रोदयानंतरची असते.
- श्री गणेशाची मूर्ती किंवा चित्र
- दुर्वा (२१ दुर्वांची जुडी)
- लाल जास्वंदीचे फूल किंवा इतर लाल फुले
- लाल चंदन आणि सिंदूर
- धूप, अगरबत्ती आणि तूप-तेलाचा दिवा
- नैवेद्यासाठी मोदक किंवा लाडू
- नारळ, विड्याची पाने आणि सुपारी
- ताजी फळे आणि शुद्ध पाणी
- चंद्राला अर्घ्य देण्यासाठी तांब्या आणि दूध-पाणी
- सकाळी लवकर उठून स्नान करावे आणि स्वच्छ वस्त्रे परिधान करावीत.
- देवघर स्वच्छ करून गणपतीची स्थापना करावी आणि दिवा-अगरबत्ती लावावी.
- बाप्पाला पाणी, दूध आणि मधाने अभिषेक करावा आणि कोरड्या कपड्याने मूर्ती पुसावी.
- बाप्पाला हळद-कुंकू, सिंदूर आणि लाल चंदन लावावे.
- २१ दुर्वांची जुडी आणि जास्वंदीचे फूल अर्पण करावे.
- मोदक किंवा लाडू यांचा नैवेद्य दाखवून आरती करावी.
- दिवसभर उपवास करावा आणि गणेश नामाचा जप करावा.
- रात्री चंद्रोदयाची वेळ झाल्यावर चंद्राला दूध व पाणी यांचे अर्घ्य देऊन दर्शन घ्यावे.
- चंद्राची पूजा झाल्यावर गणपतीची आरती करून उपवास सोडावा.
વાર્ષિક વ્રત કેલેન્ડર તારીખો અને સમય
| # | તારીખ | વાર | મહિનો / તિથિ | શુભ મુહૂર્ત |
|---|---|---|---|---|
| ૧ | ૧૪ જાન્યુઆરી ૫૦૪૨ | શુક્રવાર | માગશર કૃષ્ણ પક્ષ ત્રીજ | चंद्रोदय: 18:15 |
| ૨ | ૧૫ માર્ચ ૫૦૪૨ | મંગળવાર | મહા કૃષ્ણ પક્ષ ત્રીજ | चंद्रोदय: 18:38 |
| ૩ | ૧૩ જૂન ૫૦૪૨ | સોમવાર | વૈશાખ કૃષ્ણ પક્ષ ચોથ | चंद्रोदय: 16:27 |
| ૪ | ૧૨ જુલાઈ ૫૦૪૨ | મંગળવાર | જ્યેષ્ઠ કૃષ્ણ પક્ષ ચોથ | चंद्रोदय: 15:48 |
| ૫ | ૧૧ ઓગસ્ટ ૫૦૪૨ | ગુરુવાર | અષાઢ કૃષ્ણ પક્ષ ચોથ | चंद्रोदय: 15:10 |
| ૬ | ૯ સપ્ટેમ્બર ૫૦૪૨ | શુક્રવાર | શ્રાવણ કૃષ્ણ પક્ષ ચોથ | चंद्रोदय: 13:39 |
| ૭ | ૮ ઓક્ટોબર ૫૦૪૨ | શનિવાર | ભાદરવો કૃષ્ણ પક્ષ ચોથ | चंद्रोदय: 12:54 |
| ૮ | ૬ ડિસેમ્બર ૫૦૪૨ | મંગળવાર | કારતક કૃષ્ણ પક્ષ ચોથ | चंद्रोदय: 11:38 |