વ્રત અને ઉપવાસ કેલેન્ડર
✦
📍 PUNE
માસિક શિવરાત્રી (૧૦૨૩)
Pune માં સચોટ પંચાંગ સમય અનુસાર
📍 Pune
૧૮.૫૨૦૪° N · ૭૩.૮૫૬૭° E
વ્રતનું મહત્વ અને માહિતી
मासिक शिवरात्री हे प्रत्येक महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील चतुर्दशीला साजरी केली जाते. हे व्रत भगवान शंकराला समर्पित आहे. असे मानले जाते की, या दिवशी महादेवांनी तांडव नृत्य केले होते आणि शिवलिंग रूपाने प्रकट झाले होते. मासिक शिवरात्रीचे व्रत केल्याने साधकाला स्वतःच्या इंद्रियांवर नियंत्रण ठेवण्यास मदत होते, वाईट विचार नष्ट होतात आणि मानसिक शांती लाभते.
✨ વ્રત અને પૂજાનો સમય
मासिक शिवरात्रीचा उपवास सूर्योदयापासून सुरू होतो. मुख्य पूजा मध्यरात्री 'निशीथ काळात' करावी लागते. उपवास दुसऱ्या दिवशी सकाळी सोडावा.
📋 પૂજા સામગ્રી
- शिवलिंग आणि देव्हाऱ्यात तांब्याचा तांब्या
- बेलपत्र (शक्यतो १०८ पाने), धोत्रा आणि शमी पाने
- अभिषेकासाठी पंचामृत (दूध, दही, मध, तूप, साखर) आणि गंगाजळ
- चंदन, विभूती आणि अष्टगंध
- पांढरे सुती जानवे (यज्ञोपवीत)
- धूप, अगरबत्ती आणि आरतीसाठी कापूर-दिवा
- नारळ, ताजी फळे आणि नैवेद्यासाठी खीर
🪷 પૂજા વિધિ
- सकाळी स्नान करून शिवलिंगावर जलाभिषेक करावा आणि उपवासाचा संकल्प करावा.
- दिवसभर कडक उपवास करावा आणि शंकराचे चिंतन करावे.
- शिवरात्रीची मुख्य पूजा मध्यरात्री (निशीथ काळात) केली जाते.
- मध्यरात्री शिवलिंगाला पंचामृत आणि गंगाजलाने अभिषेक करावा.
- चंदन-भस्म लावून बेलपत्र, धोत्रा आणि जानवे अर्पण करावे.
- शिव चालीसा किंवा 'ओम नमः शिवाय' चा १०८ वेळा जप करावा.
- कापूर आरती करून नैवेद्य अर्पण करावा.
- रात्री जागरण करावे आणि दुसऱ्या दिवशी सकाळी स्नान करून पूजा झाल्यावर उपवास सोडावा.
વાર્ષિક વ્રત કેલેન્ડર તારીખો અને સમય
| # | તારીખ | વાર | મહિનો / તિથિ | શુભ મુહૂર્ત |
|---|---|---|---|---|
| ૧ | ૨૮ જાન્યુઆરી ૧૦૨૩ | મંગળવાર | મહા કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૨ | ૨૭ ફેબ્રુઆરી ૧૦૨૩ | ગુરુવાર | ફાગણ કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૩ | ૨૮ માર્ચ ૧૦૨૩ | શુક્રવાર | ચૈત્ર કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૪ | ૨૬ એપ્રિલ ૧૦૨૩ | શનિવાર | વૈશાખ કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૫ | ૨૬ મે ૧૦૨૩ | સોમવાર | જ્યેષ્ઠ કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૬ | ૨૪ જૂન ૧૦૨૩ | મંગળવાર | અષાઢ કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૭ | ૨૪ જુલાઈ ૧૦૨૩ | ગુરુવાર | શ્રાવણ કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૮ | ૨૨ ઓગસ્ટ ૧૦૨૩ | શુક્રવાર | ભાદરવો કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૯ | ૨૧ સપ્ટેમ્બર ૧૦૨૩ | રવિવાર | આસો કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૧૦ | ૨૧ ઓક્ટોબર ૧૦૨૩ | મંગળવાર | કારતક કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૧૧ | ૨૦ નવેમ્બર ૧૦૨૩ | ગુરુવાર | માગશર કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
| ૧૨ | ૧૯ ડિસેમ્બર ૧૦૨૩ | શુક્રવાર | પોષ કૃષ્ણ પક્ષ તેરસ | निशीथ काळ पूजा वेळ |
ભક્તિ સાહિત્ય (આરતી, ચાલીસા, સ્તોત્ર અને વ્રત કથા)
શિવ આરતી (જય શિવ ઓમકારા)
aartiજય શિવ ઓંકારા, હર શિવ ઓંકારા।
બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, સદાશિવ, અર્દ્ધાંગી ધારા॥
ૐ જય શિવ ઓંકારા॥...
શ્રી શિવ ચાલીસા (સંપૂર્ણ ૪૦ ચોપાઈ)
chalisaદોહા:
જય ગણેશ ગિરિજા સુવન, મંગલ મૂલ સુજાન।
કહત અયોધ્યાદાસ તુમ, દેહુ અભય વરદાન॥...
શિવ તાંડવ સ્તોત્રમ્ (સંપૂર્ણ ૧૫ શ્લોક)
stotramજટાટવીગલજ્જલપ્રવાહપાવિતસ્થલે ગલેઽવલમ્બ્ય લમ્બિતાં ભુજઙ્ગતુઙ્ગમાલિકામ્।
ડમડ્ડમડ્ડમડ્ડમન્નિનાદવડડ્ડમર્વયં ચકાર ચણ્ડતાણ્ડવં તનોતુ નઃ શિવઃ શિવમ્॥૧॥
...
🪔
✨
🪔
🌸
✨
🌺
